Καπέλο στο γυναικείο φορέμα: σημειολογία αφορισμού και καταστροφή της εξουσίας

Η ενσωμάτωση του καπέλου στο γυναικείο γκαρνταρόμπο代表着一种复杂的文化现象，远超时尚范畴。这是一个符号性的占有行为，一种政治姿态，也是构建性别认同的工具。女性领带的病史就是一场为争夺社会角色而进行的斗争，通过配饰的语言来解读。

1. Αρχές: ανδρογυνικός бουντ και μοτίβο της εμάνσιπωσης

Παρά το ότι μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα τα στοιχεία του ανδρικού ρούπου στο γυναικείο γκαρνταρόμπο ήταν περιθωριακά και συνδεδεμένα με συγκεκριμένες δραστηριότητες (κυρίως ιππασία), η αλλαγή ήρθε με την εμφάνιση της "γιμπσον-γιούλας" στα 1890 — ενός νέου, αθλητικού, εκπαιδευμένου γυναικείου τύπου, δημιουργημένου από τον ζωγράφο Κάρολς Γιμπσον. Ωστόσο, το πραγματικό μανιφέστο ήταν η Μαρλέν Ντίτριχ. Η εμφάνισή της στο φιλμ "Μαρόκο" το 1930, με σμοκινγκ και πλεκτό με το μοτίβο του φτερού, και στη συνέχεια με ελεύθερο κοστούμι με μακρύ πλεκτό, ήταν πολιτιστικό σοκ. Ήταν ένας δεν κρος-ντεξ, αλλά μια δήλωση: οι ατριβούτες της ανδρικής εξουσίας και της ελευθερίας μπορούν να αφοριστούν από τη γυναίκα για τη δημιουργία μιας νέας, κυρίαρχης γυναικείας ταυτότητας.

Παράλληλα, το πλεκτό έγινε μέρος της φόρμας των γυναικείων βοηθητικών υπηρεσιών κατά τη διάρκεια των παγκοσμίων πολέμων (π.χ. οι βρετανικές WAAF). Εδώ συμβόλιζε όχι εξέγερση, αλλά έξυπνη, τάξη και ίση συμμετοχή με τους άνδρες στο κοινό έργο, παραμένοντας παράλληλα εντός μιας στενής καιεραρχίας.

2. 1960-1980: από το "μπλε φανέλα" στην εξουσία του "λευκού φανέλα"

Η δεύτερη φάση του φεμινισμού των 1960-70 έδωσε νέο, πολιτικό νόημα στο πλεκτό. Η ικονή της ήταν η Ιβ Σεν-Λοράν, η οποία παρουσίασε το 1966 το σμοκινγκ για γυναίκες "Le Smoking". Το πλεκτό-μπομπόμ σε αυτό το σύνολο ήταν ο κλειδικός στοιχείο, μετατρέποντας τον ανδρικό σύμβολο της βραδινής επίσημης στοιχεία στην γυναικεία πολυτέλεια και αυτοπεποίθηση. Έτο μια ελégαντη καταστροφή, όχι άμεση αντιγραφή.

Η πραγματική επανάσταση έγινε στα 1980 με την είσοδο στις γραφείες της γενιάς των καριέρα. Το "power suit" (κοστούμι εξουσίας) με πλατιά ώμια και υποχρεωτικό πλεκτό, συχνά σε φουντίλα ή με διάστατη λωρίδα, έγινε τα δоспέτα τους. Οι γυναίκες, εισερχόμενες στην επιχειρηματική σφαίρα — έναν χώρο που κανονικοποιήθηκε από ανδρικά πρότυπα, — ήταν αναγκασμένες να μιλήσουν στη γλώσσα τους. Το πλεκτό σε αυτό το πλαίσιο εκτελούσε τρεις λειτουργίες:

Μιμητική: Μάσκες ως "σου" στο ανδρικό κόσμο.

Στατιστική: Προямάνω αφορισμός του συμβόλου της εξουσίας.

Δημιουργική καταστροφή: Το γεγονός της φοράς του από τη γυναίκα υπονομεύει την αποκλειστικά ανδρική σημειολογία.

Ενδιαφέρον γεγονός: Στα 1980 εμφανίστηκε ακόμα και ο ειδικός όρος "floppy tie" — μαλακό, συχνά σε μάλλινο και έντονο χρώμα πλεκτό που οι γυναίκες φορούσαν με μπλούζες και τζάκετ. Ήταν λιγότερο σφιχτό από τον ανδρικό ισοδύναμο, επιτρέποντας να μαλακώσει τον τύπο χωρίς να απορρίπτει το σύμβολο της εξουσίας.

3. Καιρός: από καταστροφή σε ελεύθερη παίζα με κώδικες
Στα XXI αιώνα το πλεκτό στο γυναικείο γκαρνταρόμπο απελευθερώθηκε τελείως από την ανάγκη να αποδείξει ισότητα. Έγινε ένας ουδέτερος, αλλά πλούσιος σε νόημα στοιχείο του στυλ, που χρησιμοποιείται σε διάφορους ρήγματα:

Αιρολογία και μεταμοντέρνο παιχνίδι: Η φορά του πλεκτού με φόρεμα, όγκο σβίτζερ ή πάνω από φούτερ αναφέρεται στην αισθητική του "slash code" (συγχώνευση αντιθέτων: ανδρικό/γυναικείο, σφιχτό/απλοϊκό). Εδώ το πλεκτό είναι αναφορά, όχι φόρμα.

Ανδρογυνικός επιχειρηματικός στυλ: Σε κreatives και IT, όπου ο σφιχτός κώδικας ρούχων έχει καταργηθεί, το πλεκτό (ιδιαίτερα το "μπομπόμ" ή το λεπτό σύνδεσμο) μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως συνειδητή επιλογή για τη δημιουργία του τύπου του νοημογενή, συνεχίζοντας την γραμμή της Μαρλέν Ντίτριχ, αλλά χωρίς πολιτικό παθος.

Φόρμα υποκουλτούρων: Το πλεκτό είναι συχνός ατрибούτο στα στυλ grunge, indie και στην κοινότητα LGBTQ+-, όπου μπορεί να εξυπηρετεί ως οπτικό σημάτο της γυναικείων gender fluidity ή αναφορά σε συγκεκριμένη αισθητική.

Επιστημονική προοπτική: Οι σημειολογικοί, όπως ο Ρολάν Μπαρτ, θα μπορούσαν να διαβάσουν το γυναικείο πλεκτό ως σημάδι, το οποίο το δένουτο (πряμον σημαίνει) του είναι "πλεκτό", αλλά οι συνnotations (κουλtuurικές, ιστορικές συνδέσεις) του έχουν αλλάξει ριζικά. Από το σύμβολο της πατριαρχικής εξουσίας έχει μετατραπεί σε σημάδι, το οποίο διακυμάνεται μεταξύ παιχνιδιού, αηρολογίας, νοσταλγίας για μια συγκεκριμένη αισθητική και συνειδητή παραβίαση των γυναικείων ορίων.

Συμπεράσματα: Ένα αξεσουάρ που έχει ξεπεράσει την χρηστικότητά του
Το πλεκτό στο γυναικείο κοστούμι έχει περάσει από τον επαναστατικό θόρυβο κατά των γυναικείων κανονισμών ως εργαλείο μιμητικής στην επιχειρηματική σφαίρα και στη συνέχεια ως ελεύθερο στοιχείο στυλικής έκφρασης. Η ιστορία του αντικατοπτρίζει την εξέλιξη της γυναικείας κοινωνικής ρόλου: από τη μάχη για πρόσβαση στις ανδρικές προτιμήσεις μέχρι τη καταστροφή των ίδιων των εννοιών "ανδρικό" και "γυναικείο" στο ρούχο.

Σήμερα το γυναικείο πλεκτό είναι ένας σύμβολος, χωρίς μοναδικό κώδικα, αλλά πλούσιος σε ιστορική μνήμη. Η φορά του μπορεί να είναι αναφορά στον γλύκα του παλιού Χόλιγουντ, στην αισθητική της εξουσίας των 80 ή στην σύγχρονη γυναικεία gender fluidity. Πια δεν έχει την υποχρέωση να αποδείξει κάτι, που και είναι το τελικό σημάδι της νίκης: το αξεσουάρ που κάποτε ήταν ο αποκλειστικός σύμβολος της ανδρικής εξουσίας, τώρα ανήκει σε όλους, γίνεται εργαλείο προσωπικής, όχι γυναικείων, ιστοριών.

Permanent link to this publication: